شماره روزنامه ۶۵۲۴
|

پیشتازی اروپایی‌ها در هزینه‌های عمومی؛

سهم مخارج دولت‌ها از تولید ناخالص داخلی، یکی از شاخص‌های کلیدی ارزیابی اقتصاد کشورها به شمار می‌رود. پیش از همه‌گیری کرونا، میانگین این شاخص در سطح جهانی ۳۵درصد بود. با آغاز پاندمی، سهم مخارج دولت‌ها به‌طور ناگهانی به ۴۱درصد جهش کرد و با وجود کاهش تدریجی در سال‌های بعد، کماکان به سطوح پیش از بحران…

اخبار خبرهای روزنامه دنیای اقتصاد

    شنبه، ۰۹ اسفند ۱۴۰۴
  • ورود دو همسایه به فاز آتش سنگین؛

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    حمله سنگین پاکستان به طالبان

    ارتش پاکستان بامداد جمعه با آغاز عملیات سنگین «غضب‌ للحق»، پایتخت افغانستان و مواضع طالبان در کابل، قندهار و پکتیا را زیر بمباران جنگنده‌های خود گرفت. در پی این حملات که به گفته وزیر دفاع پاکستان نشانگر «سر آمدن صبر» اسلام‌آباد و ورود به فاز «جنگ آشکار» است، گزارش‌ها از تلفات سنگین دو طرف حکایت دارد.
  • آمریکا به دنبال تغییر رژیم یک‌شبه در کوبا نیست؛

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    روبیو: گذار مدیریت‌شده می‌خواهیم

    با توجه به اینکه فشار آمریکا اقتصاد کوبا را به سمت فروپاشی احتمالی سوق می‌دهد، رئیس‌جمهور آمریکا امیدوار است با دولت کمونیست این جزیره به توافقی برسد تا از هرج و مرج جلوگیری کند. «مایکل کراولی» در گزارشی برای نیویورک‌تایمز نوشت، به نظر می‌رسد ترامپ در حال دنبال کردن نسخه‌ای از رویکرد خود این بار در قبال کوبا است. پس از سال‌ها درخواست از رهبران اپوزیسیون ونزوئلا برای به دست گرفتن قدرت، ترامپ با جانشین مادورو همکاری کرد تا دسترسی آمریکا به نفت این کشور را به‌دست آورد و پرسش‌های مربوط به گذار سیاسی را به بعد موکول کرده است. به همین ترتیب، به گفته یک مقام ارشد دولتی و یکی از نزدیکان مارکو روبیو، وزیر امور خارجه و همچنین اظهارات عمومی خود روبیو در هفته‌های اخیر، ترامپ خواهان خلأ قدرت ناگهانی در‌ هاوانا نیست. روبیو از احتمال توافق با «رائول گیلرمو رودریگز کاسترو»، نوه برادر فیدل کاسترو، رائول، صحبت کرده است.
  • بازی بزرگان

    اهداف نظامی به‌وضوح تعریف‌شده و محدود. اطمینان از اینکه ایالات متحده اهداف نظامی به‌وضوح تعریف‌شده و محدود دارد، به تقویت ثبات و تضمین تعادل نظامی پایدار در منطقه کمک خواهد کرد. اهداف عملیاتی محدود که توسط این دکترین توصیف می‌شوند، از نظر عملیاتی و سیاسی واقع‌بینانه‌تر از اهداف گسترده‌تر خواهند بود. به‌جای تلاش برای فلج کردن کل سیستم فرماندهی چین در یک درگیری، اثرات عملیاتی باید بر بی‌نظمی یا نابودی نیروها و عناصرش که مستقیما در عملیات‌های تهاجمی رزمی در آسیا درگیر هستند، تاکید کند.
  • زمان برگزاری حراج شمش طلا

    مرکز مبادله ایران: یکصد و چهل و یکمین حراج شمش طلای مرکز مبادله ایران، روز یکشنبه ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ از ساعت ۱۴ تا ۱۷ برگزار می‌شود. متقاضیان برای شرکت در این حراج تا ساعت ۲۴ روز شنبه ۹ اسفند فرصت دارند مبلغ ۱۰‌میلیارد ریال به عنوان وجه‌الضمان واریز کنند.
  • بانک آمریکا،‌چشم‌انداز قیمت طلا را به ۶هزار دلار افزایش داد

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    شارژ احتیاطی نوسانات طلا

    در ساعات پایانی هفته معاملاتی بازارهای جهانی، قیمت طلا در مسیر ثبت رشد ماهانه نزدیک به ۷درصد قرار گرفت؛ رشدی که پس از اعلام ادامه گفت‌وگوهای آمریکا و ایران در هفته آینده تقویت شد. روز گذشته، قیمت نقدی هر اونس طلا تا ساعت ۱۸ در کانال ۵۲۲۰ دلاری قرار داشت. اگرچه موسسات مالی انتظار رشد بیشتر قیمت طلا را دارند، اما جهش چشم‌گیر بهای این فلز، خریداران را محتاط‌تر از پیش کرده است.
  • افزایش ذخایر چین ترمز رشد قیمت فلز سرخ را کشید

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    تثبیت مس در کانال ۶ دلار

    قیمت جهانی مس پس از دو روز رشد متوالی، اندکی عقب نشست. افزایش کم‌سابقه موجودی‌ها در چین و تعلل مصرف‌کنندگان صنعتی پس از تعطیلات سال‌نو چینی، بازار را در وضعیت انتظار قرارداده‌است. فضایی دوگانه که از یک‌سو با ضعف تقاضای کوتاه‌مدت همراه است و از سوی دیگر با امید سرمایه‌گذاران به کسری‌های ساختاری عرضه در سال‌های پیش‌رو تقویت می‌شود.
  • رکود معاملاتی بورس در اسفند با تشدید ابهام‌های اقتصادی و سیاسی

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    نبض معاملات بورس کند شد

    افت محسوس ارزش معاملات خرد در آخرین ماه سال، زنگ هشدار تازه‌ای برای بازار سهام به صدا درآورده است. داده‌های معاملاتی نشان می‌دهد همزمان با تشدید ریسک‌های اقتصاد کلان، ابهام در فضای سیاست خارجی و تضعیف ارزش پول ملی، دماسنج نقدشوندگی بازار سهام به پایین‌ترین سطوح چندماهه رسیده است. رکودی که نه ‌تنها در مقیاس ریالی، بلکه در سنجه دلاری نیز خودنمایی می‌کند و تصویر کم‌رمقی از رفتار سرمایه‌گذاران در بورس ترسیم می‌کند.
  • ریسک خاموش در ساختار حاکمیت شرکتی

    ریسک‌های سازمانی همیشه از تصمیم‌های پرخطر یا خطاهای بزرگ آغاز نمی‌شوند. بسیاری از بحران‌ها حاصل انباشت تدریجی ضعف‌هایی هستند که چون در کوتاه‌مدت مساله‌ای ایجاد نمی‌کنند، از رادار نظارت خارج می‌مانند. فقدان یا ضعف مستندسازی فرآیندها از همین جنس است. مساله‌ای که در سطح عملیات، با جمله «کار راه می‌افتد» توجیه می‌شود، اما در سطح حاکمیت شرکتی، به‌تدریج حافظه نهادی، پاسخگویی و قابلیت کنترل را فرسایش می‌دهد. این همان ریسک خاموش است؛ بی‌صدا، تجمعی و پرهزینه.
  • پرونده امروز

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    انتظارات تورمی

    تورم در اقتصاد ایران فقط حاصل رشد نقدینگی یا شوک‌های بیرونی نیست؛ بخشی از آن پیش از آنکه در آمارها ثبت شود، در ذهن‌ها شکل می‌گیرد. «انتظارات تورمی» همان پیش‌بینی مردم و فعالان اقتصادی از گرانی‌های آینده است؛ پیش‌بینی‌ای که خود می‌تواند به موتور خلق تورم تبدیل شود. در اقتصادی که دهه‌ها تورم دورقمی را تجربه کرده، حافظه جمعی جامعه نسبت به افزایش قیمت‌ها حساس و آماده واکنش است. کافی است خبری درباره نوسان نرخ ارز، احتمال افزایش قیمت بنزین یا تحولات سیاسی منتشر شود؛ بازارها پیش از وقوع رویداد واقعی، به استقبال گرانی می‌روند.
  • تغییر رفتار مصرف‌کنندگان

    انتظارات تورمی به‌عنوان یکی از کلیدی‌ترین مفاهیم اقتصاد کلان، نقش تعیین‌کننده‌ای در پویایی‌های تورمی اقتصاد ایران بازی می‌کند. بر اساس مطالعات متعدد صورت‌گرفته، تورم در ایران از اینرسی بالایی برخوردار است و انتظارات بر روند تورم به‌شدت تاثیرگذار است. با توجه به تجربه چند دهه اخیر تورم دورقمی در ایران و نقش ساختارهای ناکارآمد اقتصادی، بررسی و مدیریت انتظارات تورمی به یک ضرورت سیاستی اجتناب‌ناپذیر بدل شده است که در ادامه به واکاوی آن می‌پردازیم.
  • روندها چه می‌گویند؟

    در تحلیل ریشه‌های تورم در اقتصاد ایران، تمرکز صرف بر متغیرهای کلاسیک مانند نقدینگی و کسری بودجه، تصویری ناقص ارائه می‌دهد. واقعیت این است که بخش قابل‌توجهی از فرآیند تورمی، پیش از وقوع هر شوک واقعی، در ذهنیت جمعی فعالان اقتصادی شکل می‌گیرد و تقویت می‌شود. این پدیده، که تحت عنوان «انتظارات تورمی» شناخته می‌شود، به پیش‌بینی خانوارها و بنگاه‌ها از نرخ افزایش قیمت‌ها در آینده اشاره دارد و در اقتصادهایی با سابقه بی‌ثباتی، نقشی تعیین‌کننده و پررنگ‌تر ایفا می‌کند. تاکید بر نقش محوری انتظارات تورمی به معنای نادیده گرفتن ریشه‌های بنیادی تورم در اقتصاد ایران نیست. عوامل ساختاری مانند رشد بی‌رویه نقدینگی، کسری بودجه مزمن دولت، وابستگی به درآمدهای نفتی، تحریم‌های خارجی و اختلال در زنجیره تامین، همگی به عنوان شوک‌های اولیه و محرک‌های اصلی تورم عمل می‌کنند.
  • اقتصاد در تله روانی

    تورم در اقتصاد ایران نه فقط یک پدیده پولی است که به یک مساله روانی و اجتماعی تبدیل شده است. شاید بارها شنیده‌ایم که «مردم انتظار گرانی دارند» و همین انتظار، خودش باعث گرانی می‌شود. اما این گزاره چقدر از نظر علمی معتبر است؟ چرا در ایران خبر افزایش قیمت بنزین یا نوسان دلار، سریع‌تر از خود رویداد به بازارها شوک وارد می‌کند؟ در این گزارش به این سوال‌ها جواب می‌دهیم.
  • تجاری‌سازی اینترنت طبقاتی کلید خورد؛

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    سیم‌کارت بدون فیلتر؟

    عرضه اینترنت بدون فیلتر با سیم‌کارت «پرو» در کشور کلید خورده که تنها برای کسب‌وکارها و با قیمت ۲‌میلیون تومان در دسترس است. این اقدام، به اینترنت طبقاتی رسمیت می‌بخشد و دسترسی آزاد مردم را محدود و تبعیض دیجیتال را تشدید می‌کند.
  • آیا شرکت‌های خصوصی برای استفاده از فناوری‌هایشان می‌توانند برای ارتش آمریکا تعیین تکلیف کنند؟

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    ماشه پنتاگون روی سر آنتروپیک

    دنیای اقتصاد: در ژوئیه ۲۰۲۵، استارت‌آپ هوش مصنوعی مستقر در سان‌فرانسیسکو، آنتروپیک، قراردادی به ارزش ۲۰۰‌میلیون دلار با پنتاگون امضا کرد تا فناوری‌های پیشرفته هوش مصنوعی خود را در اختیار ارتش ایالات‌متحده قرار دهد. بر اساس این توافق، مدل کلاود این شرکت قرار بود در سامانه‌های طبقه‌بندی‌شده نظامی مستقر شود؛ جایی که به‌عنوان یکی از پیشرفته‌ترین پلتفرم‌های موجود شناخته می‌شد.
  • قرارداد چندمیلیارددلاری گوگل و متا برای تراشه‌های هوش مصنوعی

    دنیای اقتصاد: شرکت متا قراردادی چند‌میلیارد‌دلاری چند‌ساله با گوگل امضا کرده است تا چیپ‌های هوش مصنوعی (TPU) گوگل را اجاره کند و از آنها برای توسعه مدل‌های جدید هوش مصنوعی استفاده کند. به نقل از رویترز، این قرارداد در بحبوحه افزایش سرمایه‌گذاری شرکت‌های فناوری در زیرساخت‌های هوش مصنوعی و رقابت با انویدیا شکل گرفته است. دو شرکت از اظهارنظر رسمی در این باره خودداری کرده‌اند.
  • ائتلاف‌های سایه در ژئواکونومی نفت جمهوری آذربایجان

    در اقتصاد سیاسی انرژی، آنچه کشورها می‌گویند اغلب کمتر از آنچه انجام می‌دهند اهمیت دارد. درحالی‌که تنش‌های ژئوپلیتیک خاورمیانه، جنگ غزه، فشار افکار عمومی جهان اسلام و محدودیت‌های رسمی تجاری علیه اسرائیل در صدر اخبار قرار دارند، در لایه‌ای کمتر دیده‌شده، جریان نفت آذربایجان به اسرائیل به یکی از ستون‌های واقعی امنیت انرژی تل‌آویو تبدیل‌شده است. این همکاری، نمونه‌ای شاخص از آن چیزی است که می‌توان آن را «ائتلاف‌های سایه در ژئواکونومی انرژی» نامید: اتحادهایی غیررسمی؛ اما کارآمد که در عمل توازن قدرت منطقه‌ای را بازتعریف می‌کنند.
  • نقشه راه دولت چهاردهم برای جراحی بزرگ پتروشیمی

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    از «تله متانول» تا «پلیمرهای مهندسی»

    دنیای اقتصاد - هادی سلگی : صنعت پتروشیمی ایران در بهمن ۱۴۰۴ به نقطه‌ای نمادین رسیده است: عبور از مرز ۱۰۰‌میلیون تن ظرفیت نصب‌شده. اما در پس این عدد پرزرق‌وبرق، واقعیتی نگران‌کننده نهفته است که لزوم یک چرخش استراتژیک را بیش از هر زمان دیگری گوشزد می‌کند. سال‌ها اتکا به مدل توسعه «گازمحور»، صنعت پتروشیمی را در تله‌ای گرفتار کرده که از یک سو با ناترازی شدید گاز در زمستان و از سوی دیگر با تولید انبوه محصولات نیمه‌خام و فاقد ارزش افزوده بالا روبه‌روست. بر اساس داده‌های موجود، ناترازی گاز در ایران به مرز ۳۰۰‌میلیون مترمکعب در روز رسیده است. این یعنی پتروشیمی‌های گازی (به‌ویژه واحدهای متانولی و اوره) که پیشران‌های اصلی ظرفیت ۱۰۰‌میلیون تنی فعلی هستند، هر سال بیش از ۲ تا ۳ ماه با قطعی خوراک مواجه می‌شوند.
  • ممنوعیت دائم خرید نفت روسیه

    مقام‌های اتحادیه اروپا از پیشنهاد کمیسیون اروپا برای ممنوعیت دائم واردات نفت روسیه خبر دادند. به گزارش شانا به نقل از رویترز، به گفته مقام‌های اتحادیه اروپا، کمیسیون اروپا در روز ۱۵ آوریل (۲۶ فروردین ۱۴۰۵)، سه روز پس از انتخابات پارلمانی مجارستان، پیشنهادی قانونی برای ممنوعیت دائمی واردات نفت روسیه ارائه خواهد کرد. دو مقام اتحادیه اروپا در گفت‌وگو با رویترز بیان کردند که این زمان‌بندی به‌منظور جلوگیری از تبدیل‌شدن ممنوعیت واردات نفت روسیه به عاملی مهم در مبارزات انتخاباتی مجارستان طراحی شده است.
  • پرسپولیس،‌ پس از توفان؛

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    شاید آخرین فرصت!

    مسابقات هفته بیست‌وسوم لیگ برتر فوتبال ایران، امشب با برگزاری دو دیدار ادامه می‌یابد. در این چارچوب، ابتدا از ساعت ۱۸:۴۵ مس رفسنجان به مصاف آلومینیوم اراک خواهد رفت و سپس از ساعت ۱۹:۱۵ ذوب‌آهن در اصفهان از پرسپولیس پذیرایی می‌کند.
  • قرعه‌کشی لیگ قهرمانان اروپا برگزار شد؛

    روزنامه شماره ۶۵۱۹

    تکراری و تکراری‌تـر

    قرعه‌کشی مرحله یک‌هشتم نهایی لیگ قهرمانان اروپا و تعیین مسیر تیم‌ها تا فینال مجارستان روز گذشته در مقر یوفا با حضور چهره‌ای آشنا برگزار شد و ایوان راکیتیچ قهرمان اروپا با بارسلونا در فینال ۲۰۱۵ برلین و فاتح لیگ اروپا با سویا در سال‌های ۲۰۱۴ و ۲۰۲۳، مسوول بیرون آوردن گوی‌ها بود. لبخند او زمانی پررنگ‌تر شد که مشخص شد پاری‌سن‌ژرمن در مسیر احتمالی بارسا تا فینال بوداپست قرار نگرفته است؛ مسیری که حالا برای آبی‌اناری‌ها هموارتر از سناریوهای دیگر به نظر می‌رسد.
  • ساپینتو تیم پیدا می‌کند؟

    دنیای اقتصاد: رسانه اماراتی سدد در خبری مدعی شد یکی از باشگاه‌های اماراتی وارد مذاکرات پیشرفته برای جذب ریکاردو ساپینتو ۵۳ ساله سرمربی پیشین باشگاه استقلال تهران شده است. ساپینتو پس از شکست استقلال برابر الحسین اردن و حذف از رقابت‌های آسیایی از سمت خود برکنار شد. این تصمیم در شرایطی گرفته شد که آبی‌ها با یک بازی کمتر تنها یک امتیاز با صدر جدول فاصله داشتند، اما نارضایتی مدیران از نتایج آسیایی و فضای ایجاد شده پیرامون تیم، در نهایت به قطع همکاری انجامید.
  • من نیاز به لابی ندارم

    دنیای اقتصاد: در روزهای اخیر بعضی رسانه‌ها نوشتند که جواد نکونام پیش از انتخاب سهراب بختیاری‌زاده به‌عنوان سرمربی استقلال تلاش کرده به نیمکت آبی‌ها برگردد. در همین راستا نکونام به تسنیم گفت: «بارها گفته‌ام که پس از جدایی از تیم محبوبم، درحالی‌که حرف‌های زیادی هم برای گفتن داشتم، تصمیم گرفتم با سکوت به آرامش استقلال کمک کنم، اما متاسفانه برخی از جریان‌های حاکم در مدیریت این باشگاه هنوز هم اهداف شخصی‌شان بر منافع استقلال اولویت دارد.
  • لغو دیدار پرسپولیس و تراکتور

    دنیای اقتصاد: در شروع هفته بیست و سوم لیگ برتر، تراکتور در خانه با یک گل از سد گل‌گهر عبور کرد تا پیش از انجام دیدارهای دیروز با ۳۹ امتیاز به صدر جدول تکیه بزند. تبریزی‌ها روز دوشنبه ۱۱ اسفند در دیدار رفت مرحله یک‌هشتم نهایی لیگ نخبگان آسیا مهمان الشباب الاهلی امارات هستند و سپس طبق برنامه قبلی باید ۱۵ اسفند با پرسپولیس دیدار می‌کردند که این مسابقه به علت فشردگی بازی‌های سرخ‌پوشان به تعویق افتاد.
  • رکوردزنی پتروشیمی جم پیلن در تولید و سودآوری

    مدیرعامل شرکت پتروشیمی جم‌پیلن گفت: این شرکت در سال‌۱۴۰۴ با ثبت رکوردهای تازه در تولید، فروش و سودآوری، نام خود را به‌عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده پلی‌پروپیلن ایران مطرح کرد. حسین بارگاهی با بیان اینکه این موفقیت‌ها حاصل تلاش شبانه‌روزی کارکنان و برنامه‌ریزی دقیق است، یادآورشد: پتروشیمی جم‌پیلن که یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان مواد پلیمری در کشور به‌حساب می‌آید، سال‌۱۴۰۴ را با دستاوردهای کم‌نظیری پشت‌سر گذاشت. بارگاهی تصریح کرد: بر اساس آمار جم‌پیلن توانسته بیش از ۲۲۰‌هزار‌تن انواع پلی‌پروپیلن تولید کند که این مقدار، ۲۸‌درصد از کل بازار ایران را دربر می‌گیرد.