تحولات ژئوپلیتیک خاورمیانه در یک دهه اخیر، چین را در برابر مجموعهای از چالشهای پیچیده قرار داده که مدیریت آنها نیازمند ظرافت دیپلماتیک و توازنسازی چندلایه است.
گزارش تحلیلی اخیر مرکز پژوهشهای خلیج فارس (GRC) مستقر در عربستان سعودی با عنوان «دو ستون، یک پهنه: بازی موازنهجویانه چین میان ایران و شورای همکاری خلیج فارس» نوشته یوآن ژانگ، تصویری روشن و ساختارمند از این وضعیت ارائه میدهد. این گزارش، چارچوب «راهبرد دو ستونی چین» را بررسی و پیامدهای آن را برای آینده منطقه تحلیل میکند. تحلیل یوآن ژانگ پژوهشگر ارشد مرکز پژوهشهای خلیج فارس که بخشی از تلاش GRC برای فهم نقش قدرتهای فرامنطقهای در منطقه خلیج فارس است، بر چند مولفه تاکید میکند: چین روابط سیاسی عمیقی با ایران دارد و در عین حال برای ارزشمندترین شراکتهای اقتصادی خود به کشورهای شورای همکاری خلیج فارس تکیه میکند. به عبارت بهتر؛ ستون ایران برای چین حکم بیمه ژئوپلیتیک را دارد و ستون GCC پیشران نفوذ اقتصادی بلندمدت چین را تضمین میکند و پکن نمیتواند هیچیک را از دست بدهد. ژانگ معتقد است بیطرفی چین منفعل نیست، بلکه مدیریت فعال و حسابشده ادراکات است.
راهبرد دو ستونی چین، به دنبال سطحی از ثبات است که برای تضمین جریان تجارت و انرژی کافی باشد، بدون آنکه وارد تعهدات امنیتی مشابه آمریکا شود. با این حال نویسنده واقف است که نفوذ چین در خلیج فارس در نهایت به دلیل امتناع آن از ارائه امنیت سخت محدود میشود.